Eski geleneksel köy düğünleri öncesi ve düğün sırasındaki başlık, görücü, söz kesme, şerbet içme, nikâh, kına gecesi, düğün, sağdıç, yenge kadın, çeyiz, gelin alma, duvak gibi merhalelerin, sosyal yaşantımızda belli bir geleneği, töresi ve ayrı bir önemi vardı. Ancak, zamanla “başlık parası ile sağdıç ve yenge kadın” gibi gelenekler kalkmasına rağmen diğer bazı gelenekler değişerek de olsa devam etmektedir.
Eskiden beri köy düğünleri, fındıktan sonra, güzün veya kışa girerken yapılırdı. Düğüne davet edilmeye “Düğüne okunmak” denilirdi. Düğüne okunan hatırlı akrabalara ve komşulara “Çember baş örtüsü, bayana terlik, erkeğe ayakkabı , özel hediyelerden hazırlanan bohça ,kızarmış horoz veya tavuk ile börek” yollanırdı. Davetlilerde,kız tarafına,”Bakır eşya, tava ,tencere,sahan,kaşık gibi gücü yettiğince her türden ev eşyaları,havlu peşkir,heybe,su kabağı” ile düğüne gelirlerdi. Erkek tarafına da yakın akrabalar,altın beşibiryerde,bilezik,gazi,vb. ile gelirdi, diğer davetlilerde maddi durumuna ve düğün sahibine olan yakınlığına göre para takı vb. hediye ederlerdi.
Bütün bunların yanında düğün hazırlıkları da devam ederdi. Oğlan ve kız evinde düğünden bir iki gün önce düğün yufkası açılır, aşçılar tutulur, Etli yahni, tereyağlı etli keşkek, tavuklu düğün pilavı, sarmalar,börekler, tatlılar pişirilirdi.
Bütün bu hazırlıklardan sonra düğün, ilk önce oğlan evinde başlardı. Köy düğünü, sabah güneşin doğmasından sonra bayrağın evin en yüksek bir yerine asılmasıyla başlar, bu bayrak düğün bitene kadar buradan indirilmezdi. Kız evine giderken başka bir bayrakla gidilirdi. Düğünlerimizde genellikle oyun havaları zurna ve davulla çalınırdı.
Sabah çalmaya başlayan davulcu ve zurnacı düğün kahyası tarafından kahvaltıya davet edilir ve burada onlara bahşiş verilirdi. Kahvaltıdan sonra düğün tekrar başlardı. Akşama kadar “Ordu karşılaması, horon, kolbastı “ gibi geleneksel oyunlar oynandıkça, düğün şenlenir,aşka gelen erkek davetliler dikkatlice bol bol havaya ya da evin bacasına mermi atarlardı.
Kız evinde gelenlere akşam yemeği verilirdi. Kız tarafında çalgı olarak def veya ut çalınırdı. Defçi kadınla birlikte türküler söylenir,oyunlar oynanırdı. Kadınların oyun oynadığı açık alanı erkekler görmesin diye yüksek kazıklarla sergen veya branda naylon örtülerle dikkatlice kapatılırdı.
Ertesi gün gelini “Gelin alıcılara” hazırlarlardı. Perçem,zülüf kesilir,kırmızı ipekliden gelinliği giydirilir.Gelin alıcı olan erkek tarafı, kimi atlarla kimi yaya,eğer mesafe çok uzak ve başka köyde ise kiralanan burunlu benzinli köy otobüsleri ile kız tarafına ulaşırlardı.Gelin alıcılar,en önde bayraklı gençler arkasında davul ,zurnacılar daha sonra peşinden davetli kadın, erkek bir arada kız tarafına gelirlerdi.Evin çevresine gelen gelin alıcılar, kız evinin bacasına veya ağaca asılı şişelere silahları ile ateş ederek,renk ve heyecan katarlardı.Eve yaklaşan, gelin alıcılar evin o yana bakan penceresinden,atlarından inen erkek tarafını saydırırlardı.Gelen yeni davetli erkek tarafına yemek ve ikramlar verilir,kadınlar kendi tarafında defler çalar, oyunlar oynanırdı.Erkekler ise davul zurna ile oynar,vakti ve imkanı var ise güreşler yapardı.
Gelin ,onu almaya gelen erkek tarafının gelin alıcılarının sırayla tek tek ellerini öperdi. Ortaya oturtulan, gelinin başı açılırdı.Gene o bohçadan çıkartılan “ beyaz” denilen bir örtü ile başı bağlanırdı.Gelinin başını bağlayanlara gelin alıcı erkek tarafı bahşiş verirlerdi.Derken,gelinin erkek kardeşi,yoksa yakın akrabası olan bir erkek çocuk gelir, gelinin beline ”bel bağı” bağlardı.
Gelinin çeyizleri ve diğer eşyalar atlara veya arabaya yüklenirken davul zurnalar “ağlama havası” çalardı. Atlılar, atlarına binerken,gelinin atı da çekilir,boynuna peşkir bağlarlardı. Gelin , iki kadın ve bir “Yenge kadın”i ile ata bindirilirdi.Kaynana veya görüm gelinin başına ufak para saçardı.Gelinin atının başını gelini erkek kardeşi veya amcası çekerdi.Davul zurna “Yol havası” çalmaya başlardı.
Oğlan evine varılınca kapıda kesilen kurbanın kanına bastırılarak gelin içeri alınırdı.Gelinin ilk iş olarak elleri un çuvalına daldırılırdı.Sonra ellerini bir tas su ile gelinin unlu elleri yıkanıp,suyu evin her tarafına serperlerdi. Buda eve yeni gelen bir gelinin bereket ve bolluk getirmesi için yapılan eski bir gelenekti.
Bu sırada gece olmuştur, komşu evde bulunana damat (güveyi) sağdıcı ile gelir, gelin odasına girerlerdi. Gelinin yanında da yalnız bir kadın vardı. Bunlar, gelin ile güveyi el ele vererek odadan çıkarlardı. Elele tutuşan gençler, birbirlerinin ayağına daha önce basmaya çalışırlardı. Atik davranan aile dirliğinde de ötekine üstün olacağına dair inanılırdı. Güveyi iki rekât namaza durunca, gelinde arkasında namaza dururdu. Sonra Gelin babasının evinden getirdiği sandığı açar,tavuk,börek,tatlı gibi yiyecekleri çıkartır,beraberce yerlerdi.. Ne demişler, onlar erdi, muradına, biz çıkalım kerevete, gökten üç elma düştü; kimin ne muradı varsa, onun başına!
Негізгі бет ORDU'NUN ESKİ KÖY DÜĞÜNLERİNDEN GÖRÜNTÜLER
Пікірлер: 4